NPV là gì? Công thức và cách sử dụng NPV hiệu quả
NPV là gì? Công thức và cách sử dụng NPV hiệu quả

TOPI xin chào bạn! Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về NPV – Net Present Value (Giá trị hiện tại ròng) – một phương pháp phổ biến để đánh giá khả năng sinh lời của một dự án hay khoản đầu tư. NPV giúp chúng ta so sánh giá trị hiện tại của dòng tiền trong tương lai với giá trị hiện tại của dòng tiền ra, từ đó đưa ra quyết định đầu tư hiệu quả. Hãy cùng khám phá thêm về ưu điểm và nhược điểm của việc sử dụng NPV như một phương pháp lập ngân sách vốn.

I. NPV là gì?

NPV – Giá trị hiện tại ròng là từ viết tắt của Net Present Value, là phần chênh lệch giữa giá trị hiện tại của dòng tiền vào với giá trị hiện tại của dòng tiền ra trong một khoảng thời gian nào đó. Chúng ta sử dụng NPV để trích lập ngân sách vốn và lên kế hoạch đầu tư, nhằm phân tích khả năng sinh lời của một dự án hay khoản đầu tư dự kiến trong tương lai. NPV là kết quả của phép tính tìm giá trị hiện tại của dòng thanh toán trong tương lai, sử dụng tỷ lệ chiết khấu thích hợp. Những dự án có NPV dương thì đáng để thực hiện, còn những dự án cho ra NPV âm thì không nên đầu tư.

II. Ý nghĩa của NPV

NPV tính đến giá trị thời gian của tiền và có thể sử dụng để so sánh tỷ lệ hoàn vốn của các dự án khác nhau hoặc so sánh tỷ lệ hoàn vốn dự kiến với tỷ lệ ngưỡng tối thiểu để phê duyệt một khoản đầu tư. Giá trị thời gian của tiền được thể hiện trong công thức tính NPV theo tỷ lệ chiết khấu, có thể dùng tỷ lệ ngưỡng dựa trên chi phí vốn của công ty. NPV tính toán lợi nhuận ròng của một dự án bằng cách trừ chi phí ban đầu và dòng tiền âm từ chi phí hoạt động khỏi dòng tiền thu về từ doanh thu hoặc lợi nhuận dự kiến. NPV cũng có thể được sử dụng trong định giá cổ phiếu và giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định lập ngân sách và đánh giá giá trị doanh nghiệp trong tương lai.

III. Ưu và nhược điểm của NPV

Ưu điểm:

  • Đánh giá giá trị thời gian của tiền: NPV đánh giá giá trị hiện tại của dòng tiền trong tương lai bằng cách sử dụng một tỷ lệ chiết khấu. Điều này cho phép tính toán giá trị thời gian của tiền và đưa ra quyết định dựa trên giá trị hiện tại của dòng tiền.
  • Tính toán lợi nhuận ròng: NPV tính toán lợi nhuận ròng của một dự án bằng cách trừ chi phí ban đầu và dòng tiền âm từ chi phí hoạt động khỏi dòng tiền thu về từ doanh thu hoặc lợi nhuận dự kiến. Điều này giúp xác định xem dự án có mang lại lợi nhuận hay không.
  • Đưa ra quyết định đầu tư: NPV giúp các doanh nghiệp và nhà đầu tư đưa ra quyết định về việc đầu tư vào một dự án cụ thể. Nếu NPV là dương, điều này cho thấy dự án có khả năng mang lại lợi nhuận và có thể là một quyết định đầu tư hợp lý. Ngược lại, nếu NPV là âm, điều này cho thấy dự án có khả năng gây lỗ và có thể không đáng đầu tư.
  • So sánh các dự án khác nhau: NPV cho phép so sánh và lựa chọn giữa các dự án khác nhau. Bằng cách tính toán NPV cho các dự án khác nhau và so sánh giá trị NPV, người ra quyết định có thể chọn ra dự án tạo ra giá trị cao nhất.
  • Định giá cổ phiếu: NPV cũng có thể được sử dụng trong định giá cổ phiếu bằng cách tính toán giá trị hiện tại của dòng tiền tiềm năng từ cổ phiếu. Khi giá trị NPV dương, cổ phiếu có thể được coi là có giá trị và hấp dẫn.

Nhược điểm:

  • Độ chính xác phụ thuộc vào chất lượng đầu vào, đòi hỏi nhiều giả định và ước tính, có thể không đáng tin cậy hoặc chính xác.
  • Không phù hợp khi so sánh các dự án có quy mô khác nhau, vì dự án lớn hơn thì đương nhiên sẽ tạo ra lợi nhuận lớn hơn.
  • Có thể thiếu đi các chi phí ẩn như chi phí cơ hội, chi phí tổ chức trong suốt vòng đời của dự án/khoản đầu tư.
  • Về bản chất hoàn toàn là định lượng, không xem xét đến các yếu tố định tính. Không nắm bắt được các khía cạnh chiến lược hoặc chất lượng của khoản đầu tư như tác động của nó đối với danh tiếng, thương hiệu, sự trung thành của khách hàng…
  • Nó cũng bỏ qua cả tính linh hoạt và tùy chọn của các dự án đầu tư như khả năng thu hẹp, mở rộng hay trì hoãn thậm chí là từ bỏ dự án để đáp ứng với sự thay đổi của hoàn cảnh.

IV. Cách tính NPV nhanh chóng

Nếu có một dòng tiền từ dự án sẽ được thanh toán sau 01 năm, cách tính NPV của dự án sẽ là:

NPV = Dòng tiền vào/(1 + lãi suất) - Đầu tư ban đầu

Trong đó:

  • Dòng tiền vào là lượng tiền thu được từ dự án trong một khoảng thời gian.
  • Lãi suất là tỷ suất lợi tức yêu cầu hoặc lãi suất chiết khấu.
  • Đầu tư ban đầu là số tiền bạn đầu tư vào dự án.

Nếu phân tích một dự án dài hạn với nhiều dòng tiền, ta có công thức tính NPV của dự án như sau:

NPV = Σ(Rt/(1 + lãi suất)^t) - Đầu tư ban đầu

Trong đó:

  • Rt là Dòng tiền ròng ra – vào trong thời kỳ t.
  • Lãi suất là lãi suất chiết khấu hoặc tỷ lệ hoàn vốn có thể nhận được từ đầu tư thay thế.
  • Số khoảng thời gian t.

Một cách dễ nhớ nhất là:

NPV = Giá trị hiện tại của các dòng tiền dự kiến – Giá trị hiện tại của tiền đầu tư

Giá trị hiện tại ròng NPV cho ra ba kết quả như sau:

  • NPV dương (NPV > 0) thì có nghĩa là dự án hay khoản đầu tư có thể sinh lãi, đáng để theo đuổi, thu nhập dự kiến được tạo ra từ khoản đầu tư – được chiết khấu theo giá trị hiện tại của chúng – vượt quá chi phí dự kiến tức là dự án này khả thi.
  • NPV âm (NPV < 0) ngược lại với điều trên, dự án/khoản đầu tư không có khả năng sinh lãi và không nên bỏ vốn. Khoản đầu tư này có thể dẫn đến lỗ ròng, tỷ suất lợi nhuận mà dự án này mang lại nhỏ hơn lãi suất chiết khấu nên được xem là không có giá trị.
  • NPV bằng không (NPV = 0) không có nghĩa là dự án không sinh lời cũng như không tốn kém. Nếu dự án có lợi vô hình thì công ty vẫn nên xem xét kỹ càng.

V. Những lưu ý khi sử dụng NPV

Để sử dụng NPV hiệu quả, cần lưu ý các điểm sau:

  • Sử dụng các giả định và ước tính thực tế và nhất quán cho dòng tiền và tỷ lệ chiết khấu, cập nhật chúng thường xuyên. Hãy tiến hành phân tích độ nhạy để kiểm tra xem NPV thay đổi như thế nào với các kịch bản và biến số khác nhau, đồng thời xác định các yếu tố thúc đẩy và rủi ro chính của dự án/khoản đầu tư.
  • Khi so sánh NPV, không nhất thiết NPV cao hơn thì khoản đầu tư đó tốt hơn. Chẳng hạn như quy mô dự án lớn hơn, chi tiêu lớn hơn thì khả năng NPV cũng sẽ cao hơn. Vì vậy, điều quan trọng là phải đánh giá lợi tức từ khoản đầu tư theo tỷ lệ phần trăm để có được bức tranh chính xác về khoản đầu tư nào thì mang lại lợi tức tốt hơn. Ngoài ra, cần thiết cân nhắc về năng lực làm việc của tổ chức điều hành dự án, biết đâu họ thiếu năng lực và không phù hợp với mục tiêu chiến lược của bạn.
  • Phương pháp NPV sẽ không phù hợp với dự án không có lợi ích về tiền hoặc không thể đo lường bằng tiền, chẳng hạn như các dự án chính phủ tài trợ, dự án tổ chức từ thiện, dự án vì mục đích xã hội, chính trị, quân sự. Nếu dự án có sự kết hợp giữa lợi ích về tiền mặt và phi tiền mặt, phê duyệt dự án với NPV âm vẫn được nhưng với điều kiện là các lợi ích phi tài chính đủ xứng đáng với đồng tiền để bù đắp phần chênh lệch.
  • NPV sẽ giúp chúng ta tính được giá trị hiện tại của dòng tiền dự kiến trong tương lai. Phương pháp này khá hữu ích khi so sánh các phương án đầu tư có tính chất tương tự. Tuy nhiên, không có phương pháp nào hoàn hảo, cần nhìn vào mặt hạn chế của NPV để có những quyết định đúng đắn trong việc đầu tư.

Hy vọng bài viết đã mang lại cho bạn thông tin hữu ích về NPV. Nếu bạn quan tâm đến các dự án hay khoản đầu tư, hãy sử dụng NPV để đánh giá khả năng sinh lời và lựa chọn phương án tốt nhất. Đừng quên truy cập EzCash.vn để tìm hiểu thêm về các sản phẩm và dịch vụ tài chính. Chúc bạn thành công và thực hiện những quyết định đầu tư thông minh!

By Thai Anh

Hỗ trợ bạn đọc có thêm nhiều kiến thức vay vốn. Giúp mọi người có thể giải quyết các vấn đề tài chính trong cuộc sống thường ngày.